Overslaan naar inhoud

Personeel en salarishuisarts en mondzorg

Tandartspraktijk zonder cao, wel PFZW voor de assistenten: wat regelt u als werkgever?

Voor tandartsassistenten is er al bijna twintig jaar geen cao. Het pensioen bij Pensioenfonds Zorg en Welzijn is voor hen wel verplicht. Zo zit het, en dit legt u zelf vast.

6 min leestijd

Voor tandartsassistenten en mondhygiënisten in loondienst bestaat geen cao. U spreekt loon, vakantie en andere voorwaarden dus zelf af met uw medewerkers, binnen de grenzen van de wet. Tegelijk is het pensioen wel verplicht: uw tandartsassistenten moet u aanmelden bij Pensioenfonds Zorg en Welzijn (PFZW).

Die combinatie verrast veel tandartsen. Geen cao betekent niet dat er niets geregeld is. Het betekent dat u meer zelf moet vastleggen.

In het kort

  • Er is geen cao voor tandartsassistenten. De KNMT trok haar arbeidsvoorwaardenregeling eind 2022 in. Op 1 november 2026 is er nog geen cao Mondzorg.
  • Tandartsassistenten en tandartsassistenten-plus moet u aanmelden bij PFZW. Andere medewerkers mag u aanmelden, maar dan alle medewerkers.
  • Zonder cao gelden de wettelijke minimums: minimumloon, 8% vakantiegeld, vier weken vakantie en 70% loon bij ziekte. De rest legt u vast in de arbeidsovereenkomst.

Stand 1 november 2026. Komt er een cao Mondzorg, dan kan veel van dit artikel veranderen. Controleer de stand voordat u nieuwe contracten opstelt.

In dit artikel

  1. Is er een cao voor tandartsassistenten?
  2. Wat moet u zonder cao zelf regelen?
  3. Moet u uw tandartsassistenten aanmelden bij PFZW?
  4. Hoe zit het met uw andere medewerkers?
  5. Wat kost het pensioen bij PFZW?
  6. Helpen goede arbeidsvoorwaarden om assistenten te houden?

Is er een cao voor tandartsassistenten?

Nee. Volgens CNV is er al bijna twintig jaar geen cao voor tandartsassistenten. Eind 2022 kwam er ook een einde aan de arbeidsvoorwaardenregeling van de KNMT, die eigenlijk een niet-verplicht advies aan tandartsen was. De Autoriteit Consument en Markt (ACM) meldde dat zo'n regeling juridisch niet houdbaar is, en dat de KNMT dit daarom niet meer mag adviseren (CNV, Cao tandartsassistenten: hoe staat het ermee?, bijgewerkt 16 juli 2025).

In 2026 is er beweging, maar geen cao. CNV schreef op 21 juli 2026 dat de grootste groep stemmers in een ledenraadpleging van de KNMT voor een cao Mondzorg koos. De KNMT kiest volgens CNV voor richtlijnen waarover werkgevers zelf beslissen. Welwillende werkgevers zouden via een nieuwe organisatie een cao met de bonden kunnen afsluiten, maar of dat lukt, is volgens CNV nog onduidelijk (CNV, Een cao Mondzorg komt er alleen samen, 21 juli 2026).

Het meest recente bericht van CNV, van 13 oktober 2026, heet Nog steeds geen Cao Mondzorg (CNV, nieuws cao Mondzorg). Komt er een cao via een werkgeversorganisatie, dan geldt die voor u als u lid bent, of als de minister hem algemeen verbindend verklaart (Rijksoverheid, Hoe weet ik of er voor mij een cao geldt?).

Wat moet u zonder cao zelf regelen?

Alles wat een cao anders zou regelen, legt u vast in de arbeidsovereenkomst of in een eigen arbeidsvoorwaardenregeling. De wet geeft de ondergrens. Daarboven bepaalt u zelf, samen met uw medewerkers, wat u biedt.

OnderwerpWettelijke ondergrensBron
LoonMinimumloon 21 jaar en ouder: € 14,71 per uur vanaf 1 januari 2026, € 14,99 vanaf 1 juli 2026Rijksoverheid
VakantiegeldTen minste 8% van het loonWet minimumloon, artikel 15
VakantiedagenTen minste vier keer de arbeidsduur per weekBW 7:634
Loon bij ziekte70% gedurende 104 weken, het eerste jaar ten minste het minimumloonBW 7:629

De bedragen van het minimumloon staan bij de Rijksoverheid (Rijksoverheid, Bedragen minimumloon 2026). Het vakantiegeld staat in de Wet minimumloon en minimumvakantiebijslag, artikel 15, de vakantiedagen en het loon bij ziekte in het Burgerlijk Wetboek, artikelen 7:634 en 7:629.

Leg ook vast wat er gebeurt bij loonsverhoging, overwerk, scholing en reiskosten. Juist die punten regelt een cao normaal. Zonder afspraak op papier is er later discussie over wat er is beloofd.

  • De functie en het loon, en hoe en wanneer het loon stijgt.
  • De verdeling van de PFZW-premie tussen u en de medewerker.
  • Afspraken over overwerk, scholing, reiskosten en de eindejaarsuitkering als u die geeft.
  • Een verwijzing naar de oude KNMT-regeling in bestaande contracten: kijk wat u daarmee hebt toegezegd, want een afspraak in het contract blijft gelden.

Moet u uw tandartsassistenten aanmelden bij PFZW?

Ja. De verplichtstelling van PFZW noemt de tandarts als werkgever: de natuurlijke persoon of rechtspersoon die als tandarts of tandarts-specialist tandheelkundige zorg verleent, voor het deel van de werknemers dat de functie van tandartsassistent of tandartsassistent-plus vervult (Staatscourant 2024, 27714). Het maakt dus niet uit of u een eenmanszaak of een bv hebt.

Onder tandartsassistent valt volgens PFZW wie aan de stoel assisteert onder verantwoordelijkheid van de tandarts. Ook preventie- en orthodontie-assistenten en assistenten bij de sterilisatie tellen mee. Een assistent die alleen een mondhygiënist assisteert, valt er niet onder, tenzij zij ook een tandarts assisteert (PFZW, Aansluiten tandartsassistenten).

Niet verplicht zijn onder meer werknemers jonger dan 15 jaar, werknemers vanaf de AOW-leeftijd, scholieren en studenten die alleen in hun vakantie kort werken, en de directeur-grootaandeelhouder (Staatscourant 2024, 27714).

Moet bij PFZWTandartsassistentTandartsassistent-plusPreventie-assistentOrthodontie-assistentSterilisatie-assistentMag, maar dan iedereenMondhygiënistAssistent van alleende mondhygiënistReceptiePraktijkmanagerNiet verplichtDga van de praktijk-bvVanaf AOW-leeftijdVakantiewerk vanscholieren en studenten
Wie u moet en mag aanmelden bij PFZW. Bron: Staatscourant 2024, 27714, en PFZW, Aansluiten tandartsassistenten.

Hoe zit het met uw andere medewerkers?

Voor de mondhygiënist, de receptionist of de praktijkmanager is PFZW niet verplicht. U mag hen wel aanmelden, maar dan moeten alle medewerkers worden aangemeld. Alleen een deel van de andere medewerkers aanmelden mag niet (PFZW, Aansluiten tandartsassistenten).

Bent u al aangesloten, dan mailt u PFZW met de datum vanaf wanneer u alle medewerkers wilt aanmelden (PFZW, Aansluiten tandartsassistenten). Twijfelt u of u moet aansluiten, dan kunt u het via een formulier laten beoordelen. U hoort binnen 10 werkdagen of uw medewerkers pensioen moeten of mogen opbouwen (PFZW, Moet of mag ik aansluiten).

Wat kost het pensioen bij PFZW?

In 2026 is de premie voor ouderdoms- en partnerpensioen 25,90% van het salaris min de AOW-franchise van € 17.283. Daarnaast is er een premie van 3,40% voor het WIA-excedentpensioen, alleen over het salaris boven € 79.409 (ActiZ, Salarisinformatie 2026, met de PFZW-premies 2026).

In sectoren met een cao staat in de cao hoe de premie wordt verdeeld. In de VVT betaalt de werknemer bijvoorbeeld de helft (ActiZ, Salarisinformatie 2026). Voor tandartsassistenten is er geen cao die dat regelt. Leg de verdeling daarom vast in de arbeidsovereenkomst, en vraag PFZW bij twijfel wat is toegestaan.

Jaarsalaris € 36.000 (voorbeeld)Franchise, geen premie€ 17.283Grondslag€ 18.717Premie 25,90% van € 18.717€ 4.847,70Bij een verdeling van 50/50:€ 2.423,85 elkDe verdeling regelt geen cao voor u. Spreek die af in de arbeidsovereenkomst.
Rekenvoorbeeld van de PFZW-premie 2026 voor een tandartsassistent met een jaarsalaris van € 36.000. Het salaris en de verdeling zijn een voorbeeld. Bron: ActiZ, Salarisinformatie 2026 (PFZW-premies 2026).

Wat een assistent u in totaal kost, met werkgeverslasten en pensioen, kunt u nagaan met de rekentool wat kost een medewerker.

Helpen goede arbeidsvoorwaarden om assistenten te houden?

Waarschijnlijk wel, maar loon is niet het enige. Een Amerikaans onderzoek onder 2.945 tandartsassistenten en 4.078 mondhygiënisten uit 2022 vond dat meer dan 80% tevreden was met de baan. Een goede werksfeer, groeikansen, goede communicatie, balans tussen werk en privé, eerlijk loon, een redelijke werkdruk en flexibele roosters hingen samen met tevredenheid. Overwerk hing bij assistenten samen met ontevredenheid (Sasaki e.a., 2025).

Het onderzoek ging over de Verenigde Staten en meet samenhang, geen oorzaak. Het laat wel zien dat duidelijke afspraken over werktijden, overwerk en groei net zo zwaar kunnen wegen als het loon. Zonder cao bepaalt u die afspraken zelf.

Bronnen

  • CNV, Cao tandartsassistenten: hoe staat het ermee?, geplaatst 22 augustus 2023, bijgewerkt 16 juli 2025. cnv.nl
  • CNV, Een cao Mondzorg komt er alleen samen: met jou, je collega's en de bonden, 21 juli 2026. cnv.nl
  • CNV, Nieuws cao Mondzorg, overzicht met het bericht van 13 oktober 2026, geraadpleegd 1 november 2026. cnv.nl
  • Rijksoverheid, Hoe weet ik of er voor mij een cao geldt?, geraadpleegd 1 november 2026. rijksoverheid.nl
  • Rijksoverheid, Bedragen minimumloon 2026, geraadpleegd 1 november 2026. rijksoverheid.nl
  • Wet minimumloon en minimumvakantiebijslag, artikel 15, geldend vanaf 1 juli 2026. wetten.overheid.nl
  • Burgerlijk Wetboek Boek 7, artikelen 629 en 634, geldend vanaf 1 juli 2026. wetten.overheid.nl
  • Minister van SZW, Besluit tot wijziging van de verplichtstelling tot deelneming in het bedrijfstakpensioenfonds Zorg en Welzijn, 22 augustus 2024, Staatscourant 2024, 27714. officielebekendmakingen.nl
  • PFZW, Aansluiten tandartsassistenten, geraadpleegd 1 november 2026. pfzw.nl
  • PFZW, Moet of mag ik aansluiten, geraadpleegd 1 november 2026. pfzw.nl
  • ActiZ, Salarisinformatie 2026, versie januari 2026, met de PFZW-premies en franchises 2026. actiz.nl
  • Sasaki, N., Pang, J., Surdu, S., Morrissey, R.W., Vujicic, M. & Moore, J. (2025). Workplace factors associated with job satisfaction among dental hygienists and assistants in the United States. Health Affairs Scholar, 3(1), qxae147. pmc.ncbi.nlm.nih.gov

Dit artikel hoort bij

Personeel en salaris

Werkgeverschap, salaris, verzuim en de regels rond personeel.

Wilt u weten wat wij hierin voor uw onderneming doen?

Verder lezen

Alle artikelen

Personeel en salarishuisarts en mondzorg

Vaste waarnemer of eigen praktijk: wat kan nog als zzp-huisarts?

De Belastingdienst handhaaft sinds 2025 weer op schijnzelfstandigheid. In 2026 kan hij vergrijpboetes opleggen en naheffen tot 1 januari 2025. Voor huisartsen is er een goedgekeurde modelovereenkomst voor duurwaarneming, maar die raadt zelf voor vaste waarneming een andere overeenkomst aan. Een rechter oordeelde in 2023 dat een waarnemer bij een huisartsenpost geen werknemer was. De LHV ziet het vaste waarnemerschap verdwijnen en meer huisartsen kiezen voor loondienst of een maatschap.

6 min leestijd

Financiële administratiehuisarts en mondzorg

Een huisartsenpraktijk overnemen: goodwill en financiering

Bij de overname van een huisartsenpraktijk mag goodwill worden gevraagd. Een wettelijk verbod is er sinds 2006 niet meer. De LHV is wel tegen goodwill, behalve voor het apotheekdeel van een apotheekhoudende praktijk, waar het gebruikelijk is. Fiscaal schrijft u goodwill in minstens tien jaar af. De inkomsten komen vooral uit het inschrijftarief per patiënt per kwartaal en de consulten, met maximumtarieven van de NZa. Wie liever niet koopt, kan associëren of met steun van een zorgverzekeraar een nulpraktijk starten.

6 min leestijd

Belastinghuisarts en mondzorg

Spoeddienst tussen tandartsen: wanneer betaalt u btw over de vergoeding?

Tandartspraktijken die samen een spoedpost betalen, gaan er vaak van uit dat alles in de zorg vrij is van btw. Het Gerechtshof Arnhem-Leeuwarden zag dat in 2025 anders. De behandeling van de patiënt blijft vrijgesteld. Maar de vaste vergoeding per tandarts voor het beschikbaar zijn van de spoedpost is een aparte dienst aan de praktijken, zonder zorg erin. Daarover is 21% btw verschuldigd.

7 min leestijd

Kennismaken?

Vertel ons over uw onderneming. We werken bewust met een beperkt aantal klanten. Daarom kijken we eerst samen of we bij elkaar passen.

Vraag een kennismaking aan