Zorggeld moet in uw administratie te volgen zijn van bron tot bestemming, en apart staan van uw andere activiteiten. Dat eist artikel 40a van de Wet marktordening gezondheidszorg. Leent de zorg-bv geld uit aan de bestuurder of aan een verbonden bedrijf, of betaalt zij de bestuurder, dan moet daar steeds een overeenkomst, factuur of loonstrook onder liggen.
Hoe dat misgaat, laat een besluit van de Nederlandse Zorgautoriteit (NZa) van september 2026 zien. De boete ging naar het bedrijf en, als feitelijk leidinggever, ook naar de bestuurder persoonlijk.
In het kort
- De NZa beboette Balans Thuiszorg B.V. met € 100.000 en de bestuurder met € 30.000. Betalingen aan de bestuurder en leningen waren niet traceerbaar, en zorg en andere activiteiten liepen financieel door elkaar.
- Artikel 40a Wmg vraagt drie dingen: een schriftelijke verdeling van financiële taken, financiële scheiding van zorg en andere activiteiten, en elke ontvangst en betaling herleidbaar naar bron en bestemming.
- De boete kan oplopen tot € 500.000 of 10% van de omzet. Fiscaal geldt daarnaast dat schulden aan uw eigen bv boven € 500.000 op 31 december in box 2 worden belast. Het kabinet wil die grens vanaf 2027 verlagen. Dat is een voorstel.
In dit artikel
Waarom kregen een thuiszorg-bv en haar bestuurder een boete?
Omdat de NZa niet kon vaststellen of het zorggeld goed werd besteed. Balans Thuiszorg B.V. levert wijkverpleging aan zo'n 130 cliënten in Oosterhout en omgeving. Door ontbrekende facturen en (lening)overeenkomsten waren betalingen niet traceerbaar, ook betalingen aan de bestuurder zelf (NZa, 21 september 2026).
De NZa stelde ook vast dat zorgactiviteiten en andere werkzaamheden in de administratie niet gescheiden waren, en dat niet was vastgelegd wie welke financiële taken had. Volgens het besluit gold dat voor de periode van 1 januari 2023 tot en met maart 2025. Het bedrijf kreeg € 100.000 boete, de bestuurder als feitelijk leidinggever € 30.000 (NZa, Boetebesluit Balans Thuiszorg B.V. en bestuurder, zaak 552717).
Belangrijk voor elke eigenaar: de overtreding was niet dat er geld verdween, maar dat niemand kon zien waar het geld vandaan kwam en waar het naartoe ging. Dat de bestuurder later uitleg gaf, hielp niet zonder stukken die de uitleg onderbouwden.
Wat eist artikel 40a van de Wmg?
Drie dingen. De zorgaanbieder verdeelt de taken, bevoegdheden en verantwoordelijkheden voor de financiële bedrijfsvoering duidelijk en legt die schriftelijk vast. Hij onderscheidt in financiële zin zijn zorgactiviteiten van zijn andere activiteiten. En in de administratie zijn ontvangsten en betalingen traceerbaar naar bron en bestemming, en is duidelijk wie wanneer welke verplichting is aangegaan (Wet marktordening gezondheidszorg, artikel 40a).
De regels gelden voor alle zorgaanbieders die worden betaald uit de Zvw, de Wlz of een subsidie van VWS. Een zelfstandige die alle zorg zelf geeft zonder anderen in te schakelen, valt erbuiten. Ook als maar één persoon de financiële taken doet, moet dat volgens het CIBG inzichtelijk zijn vastgelegd (CIBG, Financiële bedrijfsvoering en derivaten).
Scheiden hoeft niet met twee bv's. Het CIBG noemt een gescheiden administratie, of één administratie waarin bij elke opbrengst en ontvangst staat of het om zorg gaat. Voorbeelden van andere activiteiten zijn een tandarts die ook mondverzorgingsproducten verkoopt, of een zorgboerderij met landbouw (CIBG, Financiële bedrijfsvoering en derivaten).
Wat vond de NZa precies in de administratie?
Het besluit beschrijft concreet wat er misging (NZa, Boetebesluit zaak 552717):
- De bestuurder kreeg in 2023 21 keer en in 2024 43 keer een betaling met de omschrijving dividend, zonder dividendbesluit. Later heette het aflossing van een schuld van het bedrijf aan de bestuurder, maar die schuld was met geen enkel document onderbouwd.
- Daarnaast werd in 2024 24 keer geld aan de bestuurder betaald, inclusief salaris. Elf van die betalingen waren niet herleidbaar, bijvoorbeeld omdat een omschrijving ontbrak of alleen uit een letter- en cijfercombinatie bestond.
- Een coördinator kreeg een managementvergoeding op zijn eenmanszaak, zonder contract en zonder stukken waaruit bleek welk werk ervoor was gedaan.
- Er waren leningen aan een verbonden organisatie van dezelfde bestuurder. Er lag één leningovereenkomst uit 2021, maar daarna werden ook andere bedragen geleend zonder dat er iets was vastgelegd. Een rekening-courantovereenkomst ontbrak.
- Het bedrijf betaalde schoonmaakbedrijven voor huishoudelijke hulp, maar scheidde die activiteit niet van de zorg. Een deel stond geboekt als onderhoud van onroerend goed, terwijl het bedrijf geen vastgoed had.
Hoe hoog kan zo'n boete worden?
Voor een overtreding van artikel 40a kan de NZa een boete opleggen van ten hoogste € 500.000, of 10% van de omzet in Nederland als dat meer is (NZa, Boetebesluit zaak 552717, randnummer 196). De NZa noemde deze overtredingen in deze zaak zeer zwaar.
Bij zeer zware overtredingen begint de NZa met 2,5% van de netto-omzet tot en met € 1 miljoen en 1,25% van de omzet daarboven tot € 20 miljoen. Omdat de bestuurder enig aandeelhouder was en ook zelf een boete kreeg, verlaagde de NZa de boete voor het bedrijf met een derde (NZa, Boetebesluit zaak 552717).
Daarnaast is een overtreding van artikel 40a een economisch delict. Volgens het besluit kan daar onder meer hechtenis van ten hoogste zes maanden op staan (NZa, Boetebesluit zaak 552717). De NZa deelt bevindingen ook met zorgverzekeraars en het CIBG, zoals in april 2026 bij negen aanbieders in de wijkverpleging (NZa, 22 april 2026).
Mag u als dga geld lenen van uw zorg-bv?
De Wmg verbiedt lenen niet. Wel moet elke lening te volgen zijn: wie heeft wanneer welke verplichting aangegaan, en waar ging het geld heen (Wmg, artikel 40a lid 4). In de praktijk betekent dat een schriftelijke overeenkomst met bedrag, rente en aflossing, en een rekening-courantovereenkomst als u regelmatig geld opneemt of terugstort.
Valt uw bv onder het winstverbod, let dan extra op. De NZa toetst bij het winstverbod ook of een instelling de mogelijkheid heeft gecreëerd om winst uit te keren (NZa, Beleidsregel TH/BR-033). Een lening zonder zakelijke voorwaarden aan de aandeelhouder kan daar vragen over oproepen. Neem ook dividend nooit op zonder schriftelijk dividendbesluit, want juist dat ontbrak in de zaak Balans Thuiszorg (NZa, Boetebesluit zaak 552717).
Fiscaal geldt een eigen grens. Heeft u samen met uw partner op 31 december meer dan € 500.000 schuld aan bv's waarin u een aanmerkelijk belang heeft, dan wordt het meerdere belast in box 2, alsof het een uitkering is. Een eigenwoningschuld telt niet mee als de bv een hypotheekrecht heeft (Wet IB 2001, artikel 4.14a).
Het kabinet wil die grens vanaf 2027 in vijf stappen van € 80.000 verlagen naar € 100.000, zonder de eigenwoningschuld (Accountancy Vanmorgen, 29 september 2026). Dat is een voorstel. Heeft u nu een flinke schuld aan uw bv, kijk dan nu al hoe u die aflost of omzet in salaris of dividend (rekentool dga-salaris).
Hoe richt u de administratie zo in dat zorggeld te volgen is?
Met een paar vaste gewoontes. Het besluit over Balans Thuiszorg laat zien welke ontbraken:
- Leg op één pagina vast wie betalingen mag doen, wie facturen goedkeurt en wie de administratie bijhoudt. Ook als u dat allemaal zelf doet.
- Geef elke opbrengst een label zorg of anders, of houd een aparte administratie bij voor niet-zorg zoals schoonmaak, verkoop of verhuur.
- Betaal uzelf via de loonadministratie of op een factuur met een overeenkomst, nooit met losse overboekingen zonder omschrijving.
- Zet elke lening en elke rekening-courant op papier, met bedrag, rente en aflossing, en boek elke opname met verwijzing naar die overeenkomst.
- Sluit met elke onderaannemer en elk ingehuurd bedrijf een overeenkomst, en bewaar de facturen.
Wie de zorg financiert, kijkt steeds scherper. Onderzoek naar Nederlandse zorgorganisaties na de stelselwijziging en de financiële crisis liet zien dat banken hogere eisen gingen stellen aan leningaanvragen, en dat zorgverzekeraars hun toezicht en verantwoordingseisen aanscherpten (Van Dijk e.a., 2023).
Gescheiden geld scheelt ook in uw hoofd. Een studie onder ondernemers met een gezinsbedrijf in Zuid-Korea vond dat het mengen van privé- en zakelijk geld samenging met meer stress, via een slechtere balans tussen werk en gezin (Choi & Kessler, 2023). Dat is een ander land en een andere sector, maar de les is dezelfde: een duidelijke scheiding geeft rust en overzicht.
Bronnen
- NZa, Boete voor thuiszorgorganisatie Balans Thuiszorg B.V. wegens gebrekkige financiële bedrijfsvoering, 21 september 2026. nza.nl
- NZa, Boetebesluit Balans Thuiszorg B.V. en bestuurder, zaak 552717, ondertekend 1 september 2026, gepubliceerd 21 september 2026. puc.overheid.nl
- Wet marktordening gezondheidszorg, artikel 40a, versie 1 september 2026, gelezen via het BWB-repository. wetten.overheid.nl
- CIBG, Financiële bedrijfsvoering en derivaten, geraadpleegd 1 november 2026. toetredingzorgaanbieders.nl
- NZa, Beleidsregel TH/BR-033 Transparante bedrijfsvoering en verbod op winstoogmerk, geldig vanaf 1 januari 2022. puc.overheid.nl
- NZa, Last onder dwangsom voor 9 aanbieders wijkverpleging, 22 april 2026. nza.nl
- Wet inkomstenbelasting 2001, artikel 4.14a, versie 21 februari 2026. wetten.overheid.nl
- Accountancy Vanmorgen, Kabinet wil grens excessief lenen verlagen naar € 100.000 en hoog box 2-tarief naar 29,2 procent, 29 september 2026. accountancyvanmorgen.nl
- Van Dijk, T., Van der Scheer, W.K., Felder, M.M. & Janssen, R.T.J.M. (2023). Health care reform and financial crisis in the Netherlands: consequences for the financial arena of health care organizations. Health Economics, Policy and Law, 18(3), 305-320. doi.org
- Choi, J. & Kessler, D. (2023). Influences of start-up's financial intermingling on entrepreneurial stress in sustainable family businesses: mediation effect of work-family balance. Sustainability, 15(18), 13944. doi.org