Vanaf 31 december 2026 geldt in Nederland het rechtsvermoeden van werknemerschap. Werkt u als zzp-elektricien voor een installatiebedrijf tegen een uurtarief van ten hoogste het grensbedrag, dan wordt vermoed dat u daar werknemer bent. Het grensbedrag is € 38 per uur (stand 1 januari 2026), het bedrag per 31 december 2026 volgt nog.
Een laag tarief is niet verboden en u wordt niet automatisch werknemer. Het installatiebedrijf moet bij de rechter bewijzen dat u zelfstandig werkt. Voor klussen bij particulieren geldt de regel niet.
In het kort
- Het rechtsvermoeden gaat in op 31 december 2026. De grens is € 38 per uur (stand 1 januari 2026), exclusief btw en zonder materiaalkosten. Het bedrag per 31 december 2026 volgt.
- Het geldt alleen als uw opdrachtgever een bedrijf is. Werk voor particulieren valt erbuiten.
- De Belastingdienst toetst niet aan het uurtarief, maar aan arbeid, loon en gezag. Verzuimboetes zijn vanaf 1 januari 2027 weer mogelijk.
In dit artikel
- Wat verandert er op 31 december 2026?
- Welk uurtarief telt voor het rechtsvermoeden?
- Geldt het rechtsvermoeden ook als u voor particulieren werkt?
- Toetst de Belastingdienst aan het uurtarief?
- Welke boetes kunnen er vanaf 2027 komen?
- Waarom kijkt de wetgever naar lage tarieven?
- Wat regelt u als zzp-elektricien in onderaanneming?
Wat verandert er op 31 december 2026?
Op 31 december 2026 krijgt het Burgerlijk Wetboek een nieuw artikel 7:610aa. Wie arbeid verricht voor een ander tegen een uurloon van ten hoogste het grensbedrag, wordt vermoed dat te doen op basis van een arbeidsovereenkomst (Staatsblad 2026, 158). De datum staat in een apart besluit (Staatsblad 2026, 207).
Een rechtsvermoeden is een uitgangspunt in de wet dat de andere partij moet weerleggen. Wilt u als zzp'er werknemer zijn en wil uw opdrachtgever dat niet, dan moet die opdrachtgever bij de rechter bewijzen dat er toch sprake is van een zelfstandige opdracht (KVK, rechtsvermoeden).
Een laag tarief is niet verboden. U mag zelf afspraken maken over uw prijs, en wie minder dan € 38 verdient, wordt niet automatisch werknemer (KVK, rechtsvermoeden). De rechter kijkt naar alle omstandigheden, het uurtarief is daar een van.
Welk uurtarief telt voor het rechtsvermoeden?
In de wet staat € 36 per uur. Dat bedrag gaat mee met het minimumloon en is sinds 1 januari 2026 € 38 per uur (Ondernemersplein). Voor de eerste toepassing stelt de minister het bedrag vast in een ministeriële regeling (Staatsblad 2026, 158, artikel III). Op 24 oktober 2026 was die regeling nog niet gepubliceerd.
Het gaat om wat u werkelijk betaald krijgt voor uw arbeid, zonder btw. Kosten die direct bij de opdracht horen, zoals materiaal, de huur van een bedrijfsmiddel voor die klus of het inhuren van een ander, trekt u eerst af (memorie van toelichting, Kamerstuk 36 783, nr. 3).
U deelt dat bedrag door de uren die direct bij de opdracht horen. Daaronder valt ook voorbereidingstijd en de tijd voor het kopen van materiaal (memorie van toelichting). Werkt u voor een vaste prijs per klus, dan rekent u zo uw uurtarief terug.
Geldt het rechtsvermoeden ook als u voor particulieren werkt?
Nee. Het artikel geldt niet als de opdrachtgever een natuurlijk persoon is die niet handelt in de uitoefening van een beroep of bedrijf (artikel 7:610aa lid 3 BW). Een groepenkast vervangen voor een huiseigenaar valt er dus buiten, ook bij een laag tarief.
Het kabinet koos daarvoor omdat particulieren anders zelf moeten aantonen dat er geen arbeidsovereenkomst is. Het rechtsvermoeden is bedoeld voor werkenden aan de onderkant van de arbeidsmarkt met een zwakke onderhandelingspositie (memorie van toelichting).
Voor een elektricien speelt het dus vooral in onderaanneming: werk voor installatiebedrijven, aannemers en andere zakelijke klanten.
Toetst de Belastingdienst aan het uurtarief?
Nee, niet zelf. UWV, de Belastingdienst en de Arbeidsinspectie toetsen niet zelfstandig aan het rechtsvermoeden, maar aan arbeid, loon en gezag (memorie van toelichting). Het rechtsvermoeden is een middel voor de werkende bij de rechter.
Heeft een werkende met succes een beroep gedaan op het rechtsvermoeden, dan gaan die organisaties in beginsel uit van de uitspraak van de rechter (memorie van toelichting). Een rechtszaak van één onderaannemer kan dus gevolgen hebben voor de loonheffingen van het installatiebedrijf.
De Belastingdienst kijkt naar drie kernpunten: gezag van de opdrachtgever, de plicht om het werk persoonlijk te doen, en loon voor het werk. Daarnaast wegen de aard en duur van het werk mee, hoe sterk u onderdeel bent van de organisatie, of u commercieel risico loopt en of u zich als ondernemer gedraagt (Belastingdienst, wanneer is sprake van loondienst).
Welke boetes kunnen er vanaf 2027 komen?
Sinds 1 januari 2026 kan de Belastingdienst bij schijnzelfstandigheid vergrijpboetes opleggen, een boete voor opzet of grove schuld. In 2026 legt hij nog geen verzuimboetes op (Belastingdienst, handhaving). Een verzuimboete is een boete voor het niet of te laat nakomen van een plicht, zoals loonheffingen inhouden.
Vanaf 1 januari 2027 vervallen ook die laatste onderdelen van de zachte landing. Dat schreef de staatssecretaris van Financiën in een Kamerbrief van 19 december 2025 (Kamerbrief, gedeeltelijke verlenging zachte landing). Verzuimboetes zijn dan weer mogelijk.
De Belastingdienst kan sinds 1 januari 2025 weer naheffen met terugwerkende kracht (Belastingdienst, handhaving). Is er sprake van loondienst, dan moet de opdrachtgever loonheffingen inhouden en betalen (Belastingdienst, wanneer is sprake van loondienst). Het risico van een naheffing ligt dus bij het installatiebedrijf.
Waarom kijkt de wetgever naar lage tarieven?
In de meeste OECD-landen groeit het aantal zelfstandigen zonder personeel sneller dan het aantal zelfstandigen met personeel. Dat beschrijven economen Boeri, Giupponi, Krueger en Machin in een overzicht uit 2020 (Boeri en anderen, 2020).
Op basis van enquêtes in het Verenigd Koninkrijk, de Verenigde Staten en Italië zien zij dat werken als zzp'er voor een deel van de mensen een vorm van onderbenutting is. Zij stellen voor om minimumloonregels ook op dit werk toe te passen, en om fiscale voordelen te heroverwegen die verkapte loondienst kunnen verbergen. Het gaat om onderzoek buiten Nederland en niet specifiek over installatiewerk.
Het rechtsvermoeden past bij die gedachte. Het knoopt aan bij een uurtarief dat het kabinet heeft afgeleid van wat een werknemer in dezelfde looncategorie kost, met de kosten van een zelfstandige erbij (memorie van toelichting).
Wat regelt u als zzp-elektricien in onderaanneming?
Houd uw tarief ruim boven de grens. Reken per klus terug naar een uurtarief zonder btw en zonder materiaal, en tel voorbereiding en inkoop mee als uren. Zit u rond € 38, dan helpt een kleine meevaller of tegenvaller u al aan de verkeerde kant.
Werk voor meer dan één opdrachtgever. Hoe sterk u onderdeel bent van de organisatie van het installatiebedrijf, weegt mee bij de Belastingdienst (Belastingdienst, wanneer is sprake van loondienst). Wie alleen voor één bedrijf werkt, op hun planning en in hun kleding, lijkt meer op een werknemer.
Gebruik uw eigen gereedschap, meetapparatuur en bus, en geef per klus een offerte. Dat laat zien dat u commercieel risico loopt en u als ondernemer gedraagt, twee punten die de Belastingdienst noemt. Leg in de offerte vast wat u oplevert, niet hoeveel uur u beschikbaar bent.
Houd ook de volgende wet in de gaten. De Zelfstandigenwet, die beter moet omschrijven wanneer iemand zelfstandig werkt, is nog een voorstel. De internetconsultatie loopt tot en met 29 oktober 2026, de wet gaat op zijn vroegst in 2028 in (KVK, de nieuwe Zelfstandigenwet).
Bronnen
- Wet van 18 juni 2026 tot wijziging van Boek 7 van het Burgerlijk Wetboek in verband met het invoeren van een rechtsvermoeden van arbeidsovereenkomst op basis van een uurtarief, Staatsblad 2026, 158. officielebekendmakingen.nl
- Besluit van 13 juli 2026 tot vaststelling van het tijdstip van inwerkingtreding, Staatsblad 2026, 207. officielebekendmakingen.nl
- Memorie van toelichting, Kamerstuk 36 783, nr. 3, 9 juli 2025. officielebekendmakingen.nl
- KVK, Ben je wel zelfstandig met een uurtarief lager dan 38 euro?, bijgewerkt 7 oktober 2026. kvk.nl
- Ondernemersplein, Laag uurtarief van zzp'er kan leiden tot arbeidsovereenkomst, geraadpleegd 24 oktober 2026. ondernemersplein.overheid.nl
- Belastingdienst, Wanneer is sprake van loondienst?, geraadpleegd 24 oktober 2026. belastingdienst.nl
- Belastingdienst, Handhaving arbeidsrelaties, geraadpleegd 24 oktober 2026. belastingdienst.nl
- Staatssecretaris van Financiën, Gedeeltelijke verlenging zachte landing handhaving schijnzelfstandigheid, Kamerstuk 31 311, nr. 302, 19 december 2025. tweedekamer.nl
- KVK, De nieuwe Zelfstandigenwet uitgelegd, bijgewerkt 8 oktober 2026. kvk.nl
- Boeri, T., Giupponi, G., Krueger, A.B. en Machin, S. (2020). Solo self-employment and alternative work arrangements: a cross-country perspective on the changing composition of jobs. Journal of Economic Perspectives, 34(1), 170-195. doi.org