Ja, coaching werkt, gemiddeld genomen. Een meta-analyse van 37 gerandomiseerde studies vond een middelgroot positief effect van coaching op werkgerelateerde uitkomsten. Voor ondernemers is het bewijs dat coaching ook meer omzet of winst oplevert dunner, maar er zijn sterke experimenten die het laten zien.
Wat het verschil maakt, is wat de coaching doet en wie hem krijgt. Coaching die gedrag in het bedrijf verandert, levert meer op dan een algemene cursus. En de belangrijkste voorwaarde ligt bij de ondernemer zelf: de bereidheid om te veranderen.
In het kort
- Drie meta-analyses vinden een positief effect van coaching op vaardigheden, welzijn en het halen van doelen. Het effect is middelgroot.
- Voor winst en omzet is het bewijs dunner. Een jaar lang advies aan mkb-bedrijven in Mexico gaf vijf jaar later wel ongeveer 50% meer werknemers.
- Uw eigen houding telt het zwaarst. Een open houding tegenover verandering bleek de belangrijkste succesfactor.
In dit artikel
- Werkt coaching echt, of is het vooral een goed gevoel?
- Wat verandert er door coaching, en wat niet?
- Levert coaching een ondernemer ook meer omzet of winst op?
- Welke vorm van coaching werkt het best voor ondernemers?
- Wanneer heeft coaching weinig zin?
- Hoe weet u of uw eigen coachingstraject iets oplevert?
Werkt coaching echt, of is het vooral een goed gevoel?
Coaching werkt aantoonbaar, ook als u alleen naar het strengste onderzoek kijkt. Drie meta-analyses, onderzoeken die de resultaten van veel losse studies samenvoegen, komen allemaal uit op een positief effect. Het gaat dan vooral om coaching van mensen die in een organisatie werken.
De sterkste studie is die van De Haan en Nilsson. Zij keken alleen naar gerandomiseerde studies, waarin het lot bepaalt wie coaching krijgt en wie niet. Zo kunt u het verschil echt aan de coaching toeschrijven. In 37 van zulke studies met samen 2.528 deelnemers vonden ze een effect van g = 0,59 (De Haan & Nilsson, 2023). De onderzoekers noemen dat een middelgroot effect.
Een eerdere meta-analyse van Theeboom, Beersma en Van Vianen bundelde 18 studies naar coaching in organisaties. Coaching had een positief effect op alle vijf soorten uitkomsten die ze onderzochten: prestaties en vaardigheden, welzijn, omgaan met stress, houding tegenover het werk en het sturen op eigen doelen. Het effect liep van g = 0,43 voor omgaan met stress tot g = 0,74 voor het sturen op eigen doelen (Theeboom, Beersma & Van Vianen, 2014).
Een effectgrootte zoals g of δ is een maat voor hoe groot het verschil is tussen mensen met en zonder coaching, los van de schaal waarop gemeten is. Hoe hoger het getal, hoe groter het verschil. Bij 0 is er geen verschil.
Wat verandert er door coaching, en wat niet?
Coaching werkt het sterkst op resultaten en op houding, en het zwakst op aangeleerde vaardigheden. Dat blijkt uit de meta-analyse van Jones, Woods en Guillaume, die 17 studies naar coaching op het werk samenvoegde.
Over alle uitkomsten samen vonden zij een effect van δ = 0,36. Voor vaardigheden was het δ = 0,28, voor houding en gevoel over het werk δ = 0,51. Het grootste effect zat bij resultaten op individueel niveau, zoals de werkprestaties van de gecoachte zelf: δ = 1,24 (Jones, Woods & Guillaume, 2016).
Hoe lang de coaching duurde en in welke vorm die plaatsvond, maakte in deze studies geen meetbaar verschil (Jones, Woods & Guillaume, 2016). Ook De Haan en Nilsson vonden dat het effect weinig afhing van de lengte van het traject (De Haan & Nilsson, 2023). Een langer traject is dus niet vanzelf een beter traject.
Levert coaching een ondernemer ook meer omzet of winst op?
Soms wel, maar het bewijs is dunner dan voor welzijn en vaardigheden. De sterkste studies naar ondernemers zijn veldexperimenten, vaak in landen buiten Europa. Die laten zien dat advies aan kleine bedrijven de productiviteit en de groei kan verhogen.
Het bekendste voorbeeld komt uit Mexico. Onderzoekers verdeelden 432 kleine en middelgrote bedrijven via loting in twee groepen. Een deel kreeg een jaar lang toegang tot sterk gesubsidieerd advies van een adviesbureau, ongeveer vier uur per week. De bedrijven die advies konden krijgen, werden productiever en haalden een hoger rendement op hun bezittingen. Vijf jaar later hadden ze ongeveer 50% meer werknemers en ook een hogere loonsom (Bruhn, Karlan & Schoar, 2018).
Wat er in die bedrijven verbeterde, verschilde sterk per bedrijf. Het vaakst ging het om marketing, de financiële administratie en planning voor de lange termijn (Bruhn, Karlan & Schoar, 2018). Er was dus geen vast recept. De adviseur werkte aan het probleem dat in dat bedrijf speelde.
Bij algemene trainingen voor ondernemers zijn de effecten kleiner. Een meta-analyse van gerandomiseerde studies naar bedrijfstrainingen in ontwikkelingslanden vond gemiddeld 5 tot 10% meer winst en omzet (McKenzie, 2021). Dat is een reëel effect, maar te klein om in één losse studie betrouwbaar te meten. Daarom vonden veel vroege studies geen effect, terwijl er wel een was.
Welke vorm van coaching werkt het best voor ondernemers?
Coaching die gedrag verandert, werkt beter dan coaching die alleen kennis overdraagt. Dat is de les uit een groot experiment in Togo. Daar leverde een training gericht op eigen initiatief veel meer op dan een klassieke cursus bedrijfsvoering.
In dat experiment kregen eigenaren van kleine bedrijven via loting een klassieke training, een training in eigen initiatief of niets. Eigen initiatief betekent hier: zelf kansen zoeken, vooruit plannen en doorzetten na tegenslag. Die training verhoogde de winst met gemiddeld 30% ten opzichte van de groep zonder training. De klassieke training gaf 11%, en dat verschil was statistisch niet zeker (Campos e.a., 2017).
Ook wie coacht, maakt verschil. In de studie van De Haan en Nilsson waren de effecten groter bij gekwalificeerde coaches (De Haan & Nilsson, 2023). In organisaties werkten interne coaches beter dan externe (Jones, Woods & Guillaume, 2016). Een mogelijke verklaring is dat een interne coach het bedrijf al kent. Voor een ondernemer betekent dat: een coach die uw branche en uw cijfers begrijpt, heeft een voorsprong.
Wanneer heeft coaching weinig zin?
Coaching heeft weinig zin als de ondernemer niet echt wil veranderen. Onderzoek naar coachingstrajecten voor jonge ondernemers vond dat een open houding tegenover verandering de belangrijkste voorwaarde voor succes is (Audet & Couteret, 2012). Een goede coach kan die houding niet voor u invullen.
Dat onderzoek vergeleek zes coachingstrajecten en is daardoor klein. Het past wel bij wat de grote experimenten laten zien. In Mexico koos ongeveer de helft van de bedrijven die het aanbod kregen er uiteindelijk niet voor, ook al was het advies sterk gesubsidieerd (Bruhn, Karlan & Schoar, 2018). Advies werkt alleen als u er tijd voor maakt en ermee aan de slag gaat.
Coaching is ook niet de juiste oplossing voor elk probleem. Gaat het om een vraag met een vast antwoord, zoals een fiscale keuze of een contract, dan heeft u meer aan een specialist. Coaching helpt vooral bij gedrag: keuzes maken, prioriteiten stellen, doelen halen en volhouden. Daar liggen ook de grootste effecten in de meta-analyses (Theeboom, Beersma & Van Vianen, 2014).
Hoe weet u of uw eigen coachingstraject iets oplevert?
Meet het resultaat in uw bedrijf, niet alleen hoe u zich voelt. In het onderzoek waren de effecten groter als deelnemers zelf hun vooruitgang beoordeelden dan als anderen die maten (De Haan & Nilsson, 2023). Een goed gevoel na een sessie is dus nog geen bewijs dat het werkt.
De Haan en Nilsson vonden ook aanwijzingen voor publicatiebias: studies met een positieve uitkomst worden vaker gepubliceerd dan studies zonder effect (De Haan & Nilsson, 2023). Het echte gemiddelde effect kan daardoor iets lager liggen dan de gepubliceerde cijfers. Dat is een reden om zelf scherp te meten.
Drie vragen helpen om een traject vooraf en achteraf te toetsen:
Welk concreet doel moet dit traject opleveren?
Kies iets wat u in uw bedrijf kunt zien, zoals een betere marge, een planning die u volhoudt of een besluit dat u al maanden uitstelt.
Hoe meet ik dat, buiten mijn eigen gevoel om?
Leg vooraf vast welke cijfers of feiten u na afloop vergelijkt, en wie daar behalve u naar kijkt.
Wat ga ik zelf anders doen?
Het onderzoek laat zien dat uw eigen bereidheid tot verandering de grootste factor is. Zonder die bereidheid levert ook de beste coach weinig op.
Het meeste onderzoek gaat over medewerkers in organisaties en over ondernemers buiten Europa. Voor de Nederlandse mkb-ondernemer is er weinig gerandomiseerd onderzoek. De richting van de uitkomsten is wel consequent: coaching die op het eigen bedrijf en op eigen gedrag is gericht, levert meer op dan algemene kennis.
Bronnen
- De Haan, E. & Nilsson, V.O. (2023). What can we know about the effectiveness of coaching? A meta-analysis based only on randomized controlled trials. Academy of Management Learning & Education, 22(4). doi.org/10.5465/amle.2022.0107
- Theeboom, T., Beersma, B. & Van Vianen, A.E.M. (2014). Does coaching work? A meta-analysis on the effects of coaching on individual level outcomes in an organizational context. The Journal of Positive Psychology, 9(1), 1-18. doi.org/10.1080/17439760.2013.837499
- Jones, R.J., Woods, S.A. & Guillaume, Y.R.F. (2016). The effectiveness of workplace coaching: a meta-analysis of learning and performance outcomes from coaching. Journal of Occupational and Organizational Psychology, 89(2), 249-277. doi.org/10.1111/joop.12119
- Bruhn, M., Karlan, D. & Schoar, A. (2018). The impact of consulting services on small and medium enterprises: evidence from a randomized trial in Mexico. Journal of Political Economy, 126(2), 635-687. doi.org/10.1086/696154
- McKenzie, D. (2021). Small business training to improve management practices in developing countries: re-assessing the evidence for 'training doesn't work'. Oxford Review of Economic Policy, 37(2), 276-301. doi.org/10.1093/oxrep/grab002
- Campos, F., Frese, M., Goldstein, M., Iacovone, L., Johnson, H.C., McKenzie, D. & Mensmann, M. (2017). Teaching personal initiative beats traditional training in boosting small business in West Africa. Science, 357(6357), 1287-1290. doi.org/10.1126/science.aan5329
- Audet, J. & Couteret, P. (2012). Coaching the entrepreneur: features and success factors. Journal of Small Business and Enterprise Development, 19(3), 515-531. doi.org/10.1108/14626001211250207